व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम; एका फोनवर नोंदवा रोजगाराची मागणी, 15 दिवसांत काम देणे बंधनकारक

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळावे यासाठी जालना जिल्हा प्रशासनाने ग्रामीण भागातील मजुरांसाठी रोजगार मागणी हेल्पलाइन सुरू केली आहे. जिल्ह्यातील दुष्काळी परिस्थितीत ग्रामीण मजुरांना गावातच रोजगार उपलब्ध करून देण्याच्या उद्देशाने विकसित भारत – रोजगार आणि आजीविका हमी अभियान (ग्रामीण) अर्थात VB-G RAM G अंतर्गत ही सुविधा उपलब्ध करण्यात आली आहे. त्यामुळे रोजगाराची मागणी नोंदविण्यासाठी मजुरांना आता ग्रामपंचायत किंवा तालुका कार्यालयात जाण्याची आवश्यकता नसून घरबसल्या फोनवरून कामाची मागणी नोंदवता येणार आहे.

82755 20241 या क्रमांकावर फोन करून रोजगाराची मागणी नोंदवा

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्यासाठी ग्रामीण मजुरांनी 82755 20241 या रोजगार मागणी हेल्पलाइन क्रमांकाचा वापर करायचा आहे. जिल्हाधिकारी कार्यालयातील VB-G RAM G शाखेमार्फत ही हेल्पलाइन चालविण्यात येत आहे. मजुरांनी या क्रमांकावर मिस्ड कॉल दिल्यानंतर हेल्पलाइनकडून त्यांना परत फोन केला जाईल आणि त्यावेळी रोजगाराच्या मागणीची नोंद केली जाणार आहे. त्यामुळे ग्रामीण भागातील मजुरांना कार्यालयात प्रत्यक्ष जाण्याऐवजी फोनवरून रोजगाराची मागणी करण्याची सुविधा उपलब्ध झाली आहे.

सकाळी 8 ते रात्री 8 पर्यंत हेल्पलाइन सुरू राहणार

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्यासाठी सुरू करण्यात आलेली हेल्पलाइन सकाळी 8 ते रात्री 8 या वेळेत कार्यरत राहणार आहे. महत्त्वाचे म्हणजे सार्वजनिक सुट्ट्यांसह आठवड्यातील सर्व दिवस ही सेवा सुरू राहणार असल्याचे जिल्हा प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे. त्यामुळे रोजगाराची आवश्यकता असलेल्या ग्रामीण मजुरांना उपलब्ध वेळेत हेल्पलाइनवर मिस्ड कॉल देऊन रोजगाराची मागणी नोंदविण्याची प्रक्रिया सुरू करता येईल.

फक्त एक मिस्ड कॉल द्या; हेल्पलाइनवरून परत फोन येणार

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्याची प्रक्रिया ग्रामीण मजुरांसाठी अधिक सोपी करण्यात आली आहे. मजुरांनी 82755 20241 या हेल्पलाइन क्रमांकावर मिस्ड कॉल दिल्यास त्यांना हेल्पलाइनकडून परत फोन केला जाणार आहे. या कॉलदरम्यान मजुराकडून रोजगाराच्या मागणीसाठी आवश्यक माहिती घेतली जाईल आणि मागणीची अधिकृत नोंद केली जाईल. त्यामुळे फोनवरूनच रोजगार मागणी नोंदविण्याची सुविधा ग्रामीण मजुरांना उपलब्ध झाली आहे.

जॉब कार्ड नसलेल्या कुटुंबांनाही करता येणार नोंदणीची मागणी

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्याची सुविधा केवळ आधीपासून जॉब कार्ड असलेल्या मजुरांपुरती हेल्पलाइन सेवेत मर्यादित नाही. जॉब कार्ड नसलेल्या कुटुंबांना या हेल्पलाइनवरून नोंदणीची मागणीदेखील करता येणार असल्याचे प्रशासनाने सांगितले आहे. त्यामुळे जॉब कार्ड नसल्यामुळे रोजगाराच्या मागणीबाबत संभ्रमात असलेल्या ग्रामीण कुटुंबांनाही हेल्पलाइनचा उपयोग करून नोंदणीसंदर्भातील मागणी करता येईल.

काम न मिळाल्यास हेल्पलाइनवर तक्रारही करता येणार

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मागितल्यानंतरही रोजगार उपलब्ध झाला नाही तर संबंधित मजूर हेल्पलाइनवर तक्रार नोंदवू शकतो. याशिवाय मजुरी मिळण्यास विलंब होत असल्यास किंवा कामाच्या ठिकाणी आवश्यक सुविधा उपलब्ध नसल्यास त्यासंदर्भातील तक्रारीदेखील या हेल्पलाइनवर नोंदवता येणार आहेत. त्यामुळे हेल्पलाइन केवळ रोजगाराची मागणी नोंदविण्यासाठी नसून रोजगाराशी संबंधित समस्यांच्या नोंदणीसाठीही उपयोगी ठरणार आहे.

फोन करताना कोणती माहिती सांगावी लागणार?

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्यासाठी हेल्पलाइनवर मागणी नोंदवताना मजुरांनी काही प्राथमिक माहिती देणे आवश्यक आहे. मजुराने स्वतःचे नाव, भ्रमणध्वनी क्रमांक, तालुका, ग्रामपंचायत आणि गावाचे नाव सांगावे लागेल. जॉब कार्ड असल्यास त्याचा क्रमांकही द्यावा लागणार आहे. ही माहिती रोजगाराची मागणी योग्य ग्रामपंचायत आणि संबंधित अधिकाऱ्यांपर्यंत पोहोचविण्यासाठी महत्त्वाची ठरणार आहे.

कुटुंबातील किती व्यक्तींना आणि किती दिवस काम हवे हेही सांगावे लागेल

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम नोंदवताना केवळ नाव आणि गाव सांगणे पुरेसे नसून रोजगाराच्या आवश्यकतेबाबतही माहिती द्यावी लागणार आहे. कुटुंबातील किती व्यक्तींना रोजगार हवा आहे, किती दिवस कामाची आवश्यकता आहे आणि कोणत्या दिनांकापासून काम सुरू करायचे आहे, याची माहिती हेल्पलाइनवर द्यावी लागेल. त्यामुळे प्रशासनाला संबंधित कुटुंबाची रोजगाराची मागणी स्पष्टपणे नोंदवता येणार आहे.

प्रत्येक रोजगार मागणीला स्वतंत्र संदर्भ क्रमांक मिळणार

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मागण्यासाठी हेल्पलाइनवर नोंदणी पूर्ण झाल्यानंतर प्रत्येक प्रकरणाला स्वतंत्र संदर्भ क्रमांक दिला जाणार आहे. हा संदर्भ क्रमांक मजुरांनी सुरक्षितपणे जपून ठेवणे आवश्यक आहे. रोजगार मागणीबाबत पुढील पाठपुरावा करताना या क्रमांकाचा उपयोग होणार असल्याचे जिल्हा प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे. त्यामुळे फोनवर मागणी नोंदवल्यानंतर मिळालेला संदर्भ क्रमांक लिहून ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

रोजगाराची मागणी केल्यानंतर 15 दिवसांत काम देणे बंधनकारक

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्यासाठी रोजगाराची मागणी नोंदवल्यानंतर 15 दिवसांच्या आत काम उपलब्ध करून देणे बंधनकारक असल्याचे जिल्हा प्रशासनाने प्रसिद्धीपत्रकात नमूद केले आहे. हेल्पलाइनवर नोंदविलेली रोजगाराची मागणी त्याच दिवशी संबंधित ग्राम रोजगार सेवक आणि कार्यक्रम अधिकाऱ्याकडे पाठविली जाणार आहे. त्यानंतर संबंधित ग्रामपंचायतीकडून मजुराला रोजगार मागणीची दिनांकित पावती दिली जाणार आहे.

दिनांकित पावतीमुळे रोजगार मागणीचा अधिकृत पुरावा मिळणार

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मागितल्याची अधिकृत नोंद मजुराकडे असावी यासाठी संबंधित ग्रामपंचायतीकडून दिनांकित पावती दिली जाणार आहे. त्यामुळे मजुराने नेमक्या कोणत्या दिवशी रोजगाराची मागणी केली होती याची अधिकृत नोंद उपलब्ध राहणार आहे. 15 दिवसांच्या मुदतीचा विचार करतानादेखील ही तारीख महत्त्वाची ठरू शकते. त्यामुळे मिळालेली दिनांकित पावती आणि हेल्पलाइनचा संदर्भ क्रमांक दोन्ही जपून ठेवणे आवश्यक आहे.

15 दिवसांत काम न मिळाल्यास बेरोजगारी भत्त्यास पात्र ठरण्याची शक्यता

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मागितल्यानंतर निर्धारित 15 दिवसांच्या मुदतीत रोजगार उपलब्ध झाला नाही तर संबंधित मजूर नियमानुसार बेरोजगारी भत्त्यास पात्र ठरू शकतो, असे जिल्हा प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे. मात्र बेरोजगारी भत्ता सरसकट किंवा आपोआप मिळेल असे समजू नये. त्यासाठी लागू नियम आणि संबंधित प्रकरणातील पात्रता विचारात घेतली जाईल. मजुरांना वेळेत रोजगार मिळतो आहे की नाही याचा जिल्हास्तरावरून पाठपुरावाही केला जाणार आहे.

प्रत्येक ग्रामीण कुटुंबाला वर्षाला 125 दिवस रोजगाराची हमी

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम उपलब्ध करून देताना प्रत्येक ग्रामीण कुटुंबाला वर्षाला 125 दिवसांच्या रोजगाराची हमी असल्याचे जिल्हा प्रशासनाने प्रसिद्धीपत्रकात नमूद केले आहे. दुष्काळी परिस्थितीमुळे ग्रामीण भागात रोजगाराच्या संधींवर परिणाम होऊ शकतो. अशा परिस्थितीत स्थानिक पातळीवर रोजगाराची मागणी नोंदवून मजुरांना काम उपलब्ध करून देण्यासाठी ही हेल्पलाइन महत्त्वाची ठरणार आहे.

गावापासून शक्यतो 5 किलोमीटरच्या आत मिळणार काम

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम शक्यतो मजुरांच्या गावापासून 5 किलोमीटरच्या आत उपलब्ध करून दिले जाते. ग्रामीण मजुरांना कामासाठी दूरवर स्थलांतर करावे लागू नये आणि गावाच्या आसपासच रोजगार उपलब्ध व्हावा, यासाठी ही बाब महत्त्वाची आहे. जालना जिल्ह्यातील दुष्काळी परिस्थितीत गावाजवळ रोजगार उपलब्ध झाल्यास ग्रामीण कुटुंबांना स्थानिक पातळीवर उपजीविकेचा आधार मिळू शकतो.

मजुरी थेट मजुरांच्या बँक खात्यात जमा होणार

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम केल्यानंतर मिळणारी मजुरी थेट संबंधित मजुरांच्या बँक खात्यात जमा केली जाणार असल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे. त्यामुळे मजुरांनी आपल्या अधिकृत नोंदी आणि बँक खात्याशी संबंधित आवश्यक प्रक्रिया व्यवस्थित असल्याची खात्री करणे उपयोगी ठरेल. मात्र हेल्पलाइनवर रोजगाराची मागणी नोंदवताना बँक खाते क्रमांक विचारला जात नसल्याचे प्रशासनाने विशेषतः स्पष्ट केले आहे.

पावसाळ्यातही मागणी केल्यास रोजगार उपलब्ध

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम देण्याबरोबरच राज्याच्या रोजगार हमी योजनेनुसार पावसाळ्यातदेखील मागणी केल्यास काम उपलब्ध करून दिले जाते. त्यामुळे रोजगाराची गरज केवळ उन्हाळा किंवा दुष्काळाच्या विशिष्ट कालावधीपुरती मर्यादित समजू नये. रोजगाराची आवश्यकता असलेल्या पात्र ग्रामीण मजुरांनी लागू नियमांनुसार कामाची मागणी नोंदविणे महत्त्वाचे आहे.

दुष्काळात जलसंधारणाच्या कामांना प्राधान्य

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम देताना जालना जिल्ह्यातील दुष्काळी परिस्थिती लक्षात घेऊन जलसंधारणाशी संबंधित कामांनाही प्राधान्य दिले जाणार आहे. यामुळे एका बाजूला ग्रामीण मजुरांना रोजगार उपलब्ध होईल, तर दुसऱ्या बाजूला भविष्यातील पाणीटंचाई कमी करण्याच्या दृष्टीने उपयुक्त कामे करता येतील. ग्रामीण रोजगार आणि जलसंधारण या दोन्ही उद्दिष्टांचा विचार करून कामांचे नियोजन केले जाणार आहे.

तलावातील गाळ काढणे आणि नाल्यांचे पुनरुज्जीवन यांसारखी कामे

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम उपलब्ध करताना तलावांतील गाळ काढणे, नाल्यांचे पुनरुज्जीवन, विहिरी आणि बोअरवेलचे पुनर्भरण यांसारखी कामे हाती घेण्यात येणार आहेत. या कामांमुळे ग्रामीण मजुरांना रोजगार मिळण्याबरोबरच पावसाचे पाणी साठविणे आणि भूजलपातळी वाढविण्यासाठी मदत होण्याची अपेक्षा आहे. दुष्काळी परिस्थितीत पाणी व्यवस्थापनाच्या दृष्टीने अशा कामांना विशेष महत्त्व प्राप्त होते.

आधार क्रमांक, बँक खाते क्रमांक किंवा OTP देऊ नका

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम नोंदविण्यासाठी हेल्पलाइनचा वापर करताना नागरिकांनी फसवणुकीपासून सावध राहणे अत्यंत आवश्यक आहे. जिल्हा प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे की हेल्पलाइनवरून कोणत्याही मजुराला आधार क्रमांक, बँक खाते क्रमांक किंवा OTP विचारला जात नाही. त्यामुळे रोजगार नोंदणीच्या नावाखाली कोणी ही माहिती मागितल्यास ती देऊ नये. अधिकृत हेल्पलाइन क्रमांक 82755 20241 हाच वापरावा.

रोजगार मागणी हेल्पलाइन – एका नजरेत

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्यासाठी जालना जिल्हा प्रशासनाने सुरू केलेल्या सुविधेची महत्त्वाची माहिती पुढीलप्रमाणे आहे.

बाब माहिती

योजना विकसित भारत – रोजगार आणि आजीविका हमी अभियान (ग्रामीण) – VB-G RAM G
जिल्हा जालना
हेल्पलाइन 82755 20241
वेळ सकाळी 8 ते रात्री 8
सेवा सार्वजनिक सुट्ट्यांसह सर्व दिवस
मागणी कशी करावी? मिस्ड कॉल दिल्यानंतर परत फोन
काम मिळण्याची मुदत मागणीपासून 15 दिवसांच्या आत
वार्षिक रोजगार प्रत्येक ग्रामीण कुटुंबाला 125 दिवस
कामाचे अंतर शक्यतो गावापासून 5 किलोमीटरच्या आत
मजुरी थेट बँक खात्यात
जॉब कार्ड नसल्यास नोंदणीची मागणी करता येणार
मागणीची नोंद स्वतंत्र संदर्भ क्रमांक मिळणार
15 दिवसांत काम न मिळाल्यास नियमानुसार बेरोजगारी भत्त्यास पात्र ठरू शकतो
सावधानता आधार, बँक खाते क्रमांक किंवा OTP देऊ नका

एका फोनवर रोजगाराची मागणी कशी नोंदवायची?

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम मिळविण्यासाठी सर्वप्रथम 82755 20241 या क्रमांकावर मिस्ड कॉल द्यावा. त्यानंतर हेल्पलाइनकडून परत फोन आल्यानंतर स्वतःचे नाव, मोबाईल क्रमांक, तालुका, ग्रामपंचायत, गाव आणि जॉब कार्ड असल्यास त्याचा क्रमांक सांगावा. त्याचबरोबर कुटुंबातील किती व्यक्तींना रोजगार हवा, किती दिवस रोजगाराची आवश्यकता आहे आणि कोणत्या तारखेपासून काम सुरू करायचे आहे, ही माहिती द्यावी. मागणी नोंदवल्यानंतर मिळालेला संदर्भ क्रमांक जपून ठेवावा.

आता जालना जिल्ह्यातील ग्रामीण मजुरांनी काय करावे?

व्हिबी-जी राम जी अंतर्गत दुष्काळात हाताला काम आवश्यक असलेल्या जालना जिल्ह्यातील ग्रामीण मजुरांनी रोजगाराची गरज असल्यास हेल्पलाइनचा उपयोग करून मागणी नोंदवावी. रोजगारासाठी ग्रामपंचायत किंवा तालुका कार्यालयात जाण्याऐवजी 82755 20241 या क्रमांकावर मिस्ड कॉल देता येणार आहे. मागणी नोंदवल्यानंतर संदर्भ क्रमांक आणि ग्रामपंचायतीकडून मिळणारी दिनांकित पावती जपून ठेवावी. तसेच रोजगार मागणीच्या नावाखाली कोणालाही आधार क्रमांक, बँक खाते क्रमांक किंवा OTP सांगू नये.

VB-G RAM G रोजगार हेल्पलाइनबाबत सविस्तर FAQ

प्रश्न 1: रोजगारासाठी हेल्पलाइन क्रमांक कोणता आहे?
उत्तर: जालना जिल्ह्यातील ग्रामीण मजुरांसाठी रोजगार मागणी हेल्पलाइन क्रमांक 82755 20241 आहे. या क्रमांकावर मिस्ड कॉल दिल्यानंतर हेल्पलाइनकडून परत फोन करून रोजगाराची मागणी नोंदविली जाईल.

प्रश्न 2: हेल्पलाइन कोणत्या वेळेत सुरू असते?
उत्तर: हेल्पलाइन सकाळी 8 ते रात्री 8 या वेळेत सुरू राहणार आहे. सार्वजनिक सुट्ट्यांसह आठवड्यातील सर्व दिवस ही सेवा उपलब्ध असेल.

प्रश्न 3: रोजगार मागण्यासाठी ग्रामपंचायत कार्यालयात जाणे आवश्यक आहे का?
उत्तर: या हेल्पलाइन सुविधेमुळे रोजगाराची मागणी नोंदविण्यासाठी ग्रामपंचायत किंवा तालुका कार्यालयात जाण्याची आवश्यकता नाही. फोनवरून मागणी नोंदवता येते.

प्रश्न 4: जॉब कार्ड नसेल तर काय करावे?
उत्तर: जॉब कार्ड नसलेल्या कुटुंबांनाही हेल्पलाइनवर नोंदणीची मागणी करता येणार आहे.

प्रश्न 5: रोजगाराची मागणी करताना कोणती माहिती द्यावी लागेल?
उत्तर: नाव, मोबाईल क्रमांक, तालुका, ग्रामपंचायत, गाव, जॉब कार्ड असल्यास त्याचा क्रमांक, किती व्यक्तींना काम हवे, किती दिवस काम हवे आणि कोणत्या तारखेपासून काम सुरू करायचे आहे ही माहिती द्यावी लागेल.

प्रश्न 6: रोजगार किती दिवसांत मिळायला हवा?
उत्तर: योजनेच्या नियमानुसार रोजगाराची मागणी केल्यानंतर 15 दिवसांच्या आत काम उपलब्ध करून देणे बंधनकारक असल्याचे जिल्हा प्रशासनाने म्हटले आहे.

प्रश्न 7: 15 दिवसांत काम मिळाले नाही तर काय?
उत्तर: निर्धारित मुदतीत काम न मिळाल्यास संबंधित मजूर लागू नियमांनुसार बेरोजगारी भत्त्यास पात्र ठरू शकतो. प्रत्येक प्रकरणाचा जिल्हास्तरावरून पाठपुरावा केला जाणार आहे.

प्रश्न 8: वर्षभरात किती दिवस रोजगाराची हमी आहे?
उत्तर: प्रशासनाच्या प्रसिद्धीपत्रकानुसार प्रत्येक ग्रामीण कुटुंबाला वर्षाला 125 दिवस रोजगाराची हमी आहे.

प्रश्न 9: रोजगाराची मजुरी कशी मिळणार?
उत्तर: कामाची मजुरी थेट मजुरांच्या बँक खात्यात जमा केली जाणार आहे. मात्र रोजगाराची मागणी नोंदवताना हेल्पलाइनवर बँक खाते क्रमांक, आधार क्रमांक किंवा OTP विचारला जात नाही.

प्रश्न 10: रोजगार मागणी नोंदवल्यानंतर काय जपून ठेवावे?
उत्तर: हेल्पलाइनवर मागणी नोंदवल्यानंतर मिळणारा स्वतंत्र संदर्भ क्रमांक जपून ठेवावा. तसेच संबंधित ग्रामपंचायतीकडून मिळणारी दिनांकित पावतीही सुरक्षित ठेवावी. पुढील पाठपुराव्यासाठी या नोंदी महत्त्वाच्या ठरतील.

माहितीचा अधिकृत स्रोत: जिल्हा माहिती कार्यालय, जालना

लेखक : भूषण इंगळे
मुख्य विश्लेषक (सरकारी योजना व कृषी क्षेत्र)

लेखक महाराष्ट्रातील विविध **सरकारी योजना, आधुनिक शेती तंत्रज्ञान, शेतकरी कल्याण, रोजगार आणि फायनान्स** अशा महत्वपूर्ण विषयांचे अभ्यासक व लेखक आहेत. आपल्या लेखणीच्या माध्यमातून सर्वसामान्य नागरिक आणि शेतकरी बांधवांपर्यंत अत्यंत अचूक, विश्वासार्ह आणि उपयुक्त माहिती सोप्या भाषेत पोहोचवणे, हेच त्यांच्या "कामाची बातमी" या व्यासपीठाचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.