छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात कृषी घटकांसाठी अनुदान; महाडीबीटी पोर्टलवर अर्ज करण्याचे आवाहन

छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात कृषी घटकांसाठी अनुदान: अनुसूचित जाती व नवबौद्ध शेतकऱ्यांसाठी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर कृषी स्वावलंबन योजना तसेच अनुसूचित जमातीतील शेतकऱ्यांसाठी बिरसा मुंडा कृषी क्रांती योजना या योजनांतर्गत सिंचन सुविधा व विविध कृषी घटकांसाठी शासकीय अनुदान देण्यात येते. पात्र शेतकऱ्यांनी महा-डीबीटी पोर्टलवर ऑनलाइन अर्ज करावा असे आवाहन जिल्हा परिषदेच्या कृषी विभागाने केले आहे. या योजनांमुळे शेतकऱ्यांना सिंचन व आधुनिक साधने उपलब्ध होतील.

अनुदानाचे स्वरूप आणि रक्कम

कृषी घटकांसाठी अनुदान योजनेंतर्गत प्रति लाभार्थी नवीन सिंचन विहिरीसाठी चार लाख रुपये, जुनी विहीर दुरुस्तीसाठी एक लाख रुपये, वीज जोडणी आकारासाठी वीस हजार रुपये, शेततळ्याच्या प्लास्टिक अस्तरीकरणासाठी दोन लाख रुपये, ठिबक सिंचन संचासाठी जास्तीत जास्त सत्त्याण्णव हजार रुपये, तुषार सिंचन संचासाठी जास्तीत जास्त सत्तेचाळीस हजार रुपये आणि दहा अश्वशक्ती क्षमतेपर्यंतच्या विद्युत पंप संचासाठी चाळीस हजार रुपये अनुदान देय आहे. यामुळे सिंचन सुविधा सहज उपलब्ध होतील.

इतर घटकांवरील अनुदान

कृषी घटकांसाठी अनुदान अंतर्गत परसबागेसाठी पाच हजार रुपये, पीव्हीसी पाईपसाठी पन्नास हजार रुपये, सोलर पंपासाठी एचडीपीई किंवा पीव्हीसी पाईपकरिता पन्नास हजार रुपये तसेच बैलचलित अथवा ट्रॅक्टरचलित कृषि अवजारांसाठी पन्नास हजार रुपयांपर्यंत अनुदान देय आहे. विविध घटकांवर अनुदान मिळाल्याने शेतकऱ्यांचा आर्थिक भार कमी होईल आणि शेती अधिक आधुनिक होईल.

पात्रतेचे निकष

कृषी घटकांसाठी अनुदान डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर कृषि स्वावलंबन योजनेसाठी लाभार्थी अनुसूचित जाती अथवा नवबौद्ध प्रवर्गातील तर बिरसा मुंडा कृषि क्रांती योजनेसाठी अनुसूचित जमाती प्रवर्गातील असणे आवश्यक आहे. सक्षम प्राधिकाऱ्याने दिलेले जात प्रमाणपत्र अनिवार्य आहे. लाभार्थ्याच्या नावावर शेतजमीन असणे तसेच त्याबाबतचा ७/१२ व ८-अ उतारा आवश्यक आहे.

जमिनीची मर्यादा आणि इतर अटी

कृषी घटकांसाठी अनुदान नवीन विहिरीच्या लाभासाठी किमान ०.४० हेक्टर ते कमाल सहा हेक्टर तर अन्य घटकांच्या लाभासाठी किमान ०.२० हेक्टर शेतजमीन असणे आवश्यक आहे. लाभार्थ्याचे बँक खाते आधार कार्डशी संलग्न असावे तसेच ग्रामसभेची शिफारस आवश्यक आहे. दिव्यांग आणि दारिद्र्यरेषेखालील लाभार्थ्यांना प्राधान्य देण्यात येईल.

प्राधान्य वर्ग

कृषी घटकांसाठी अनुदान कर्मवीर दादासाहेब गायकवाड सबलीकरण व स्वाभिमान योजनेअंतर्गत जमीन वाटप झालेले लाभार्थी तसेच बिरसा मुंडा कृषि क्रांती योजनेअंतर्गत वनपट्टाधारकांना निवडीत प्राधान्य देण्यात येईल. यामुळे गरजू आणि वंचित शेतकऱ्यांना प्राधान्याने लाभ मिळेल.

महा-डीबीटी पोर्टलवर अर्ज प्रक्रिया

कृषी घटकांसाठी अनुदान इच्छुक व पात्र शेतकऱ्यांनी महा-डीबीटी पोर्टलवर https://mahadbtmahait.gov.in या संकेतस्थळावर ऑनलाइन अर्ज करावा. अर्जासाठी लाभार्थ्याचा ॲग्रीस्टॅक फार्मर आयडी असणे अनिवार्य आहे. अर्जदारांची निवड प्रथम येणाऱ्यास प्रथम प्राधान्य पद्धतीने करण्यात येणार असून जिल्हास्तरीय निवड समितीमार्फत अंतिम निवड केली जाईल.

निवड आणि सूचना

कृषी घटकांसाठी अनुदान निवड झालेल्या लाभार्थ्यांना त्यांच्या नोंदणीकृत मोबाईल क्रमांकावर एसएमएसद्वारे माहिती देण्यात येईल. अर्ज प्रक्रिया पारदर्शक आणि जलद ठेवण्यात आली आहे. शेतकऱ्यांनी वेळेत अर्ज सादर करावा जेणेकरून निवड प्रक्रियेत सहभागी होता येईल.

अधिक माहितीसाठी संपर्क

कृषी घटकांसाठी अनुदान अधिक माहितीसाठी संबंधित पंचायत समितीतील कृषि अधिकारी, कृषि विस्तार अधिकारी अथवा कृषि विकास अधिकारी जिल्हा परिषद छत्रपती संभाजीनगर यांच्याशी संपर्क साधावा असे आवाहन कृषि विभागाने केले आहे. स्थानिक पातळीवर मार्गदर्शन उपलब्ध आहे.

योजनेचे महत्त्व आणि आवाहन

कृषी घटकांसाठी अनुदान या योजनांमुळे अनुसूचित जाती, नवबौद्ध आणि अनुसूचित जमातीतील शेतकऱ्यांना सिंचन सुविधा व आधुनिक साधने मिळतील. शेती अधिक उत्पादक आणि शाश्वत होईल. पात्र शेतकऱ्यांनी महा-डीबीटी पोर्टलवर अर्ज करून या संधीचा लाभ घ्यावा.

**FAQ – १० सविस्तर प्रश्नोत्तरे**

**१. कोणत्या योजनां अंतर्गत अनुदान मिळते?**
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर कृषी स्वावलंबन योजना (अनुसूचित जाती व नवबौद्ध) आणि बिरसा मुंडा कृषी क्रांती योजना (अनुसूचित जमाती).

**२. नवीन विहिरीसाठी किती अनुदान?**
चार लाख रुपये.

**३. जुनी विहीर दुरुस्तीसाठी किती?**
एक लाख रुपये.

**४. ठिबक आणि तुषार सिंचनासाठी अनुदान?**
ठिबक जास्तीत जास्त ९७ हजार रुपये, तुषार जास्तीत जास्त ४७ हजार रुपये.

**५. पंप संचासाठी किती अनुदान?**
१० अश्वशक्तीपर्यंतच्या विद्युत पंप संचासाठी ४० हजार रुपये.

**६. पात्रता काय आहे?**
संबंधित प्रवर्गातील जात प्रमाणपत्र, नावावर शेतजमीन, ७/१२ व ८-अ उतारा, आधार संलग्न बँक खाते आणि ग्रामसभेची शिफारस.

**७. जमिनीची मर्यादा काय?**
नवीन विहिरीसाठी ०.४० ते ६ हेक्टर, इतर घटकांसाठी किमान ०.२० हेक्टर.

**८. अर्ज कुठे करावा?**
https://mahadbtmahait.gov.in महा-डीबीटी पोर्टलवर. ॲग्रीस्टॅक फार्मर आयडी अनिवार्य.

**९. निवड कशी होते?**
प्रथम येणाऱ्यास प्रथम प्राधान्य पद्धतीने जिल्हास्तरीय निवड समितीमार्फत.

**१०. अधिक माहितीसाठी कुठे संपर्क साधावा?**
पंचायत समितीतील कृषि अधिकारी किंवा जिल्हा परिषद कृषी विकास अधिकारी, छत्रपती संभाजीनगर.

माहितीचा अधिकृत स्रोत: जिल्हा माहिती कार्यालय, छत्रपती संभाजीनगर

लेखक : भूषण इंगळे
मुख्य विश्लेषक (सरकारी योजना व कृषी क्षेत्र)

लेखक महाराष्ट्रातील विविध **सरकारी योजना, आधुनिक शेती तंत्रज्ञान, शेतकरी कल्याण, रोजगार आणि फायनान्स** अशा महत्वपूर्ण विषयांचे अभ्यासक व लेखक आहेत. आपल्या लेखणीच्या माध्यमातून सर्वसामान्य नागरिक आणि शेतकरी बांधवांपर्यंत अत्यंत अचूक, विश्वासार्ह आणि उपयुक्त माहिती सोप्या भाषेत पोहोचवणे, हेच त्यांच्या "कामाची बातमी" या व्यासपीठाचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.