यवतमाळ जिल्ह्यातील महिला बचत गटांसाठी मोठी संधी: कृषी अवजारे बँक स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ

यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ

नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प म्हणजेच ‘पोकरा‘ अंतर्गत ग्रामीण भागातील कृषी विकासाला चालना देण्यासाठी विविध उपक्रम राबवले जात आहेत. यवतमाळ जिल्ह्यातील निवडक प्रकल्प गावांमध्ये शेतीकामासाठी लागणारी आधुनिक यंत्रसामग्री उपलब्ध करून देण्याच्या उद्देशाने ‘गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापन करण्यात येत आहे. या योजनेचा मुख्य उद्देश महिला बचत गटांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करणे आणि स्थानिक स्तरावर शेतकऱ्यांना माफक दरात अवजारे उपलब्ध करून देणे हा आहे. प्रशासनाने आता **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** देण्याचा निर्णय घेतला असून, यामुळे जास्तीत जास्त महिला गटांना या प्रक्रियेत सहभागी होण्याची संधी मिळणार आहे.

अर्ज प्रक्रियेत बदल: नवीन अंतिम मुदत २५ एप्रिल २०२६

यापूर्वी या योजनेसाठी ऑनलाईन अर्ज करण्याची अंतिम मुदत ५ एप्रिल २०२६ पर्यंत निश्चित करण्यात आली होती. मात्र, अनेक प्रकल्प गावांमधील महिला बचत गटांना तांत्रिक कारणांमुळे किंवा माहितीअभावी अर्ज सादर करता आले नाहीत. ‘उमेद’ आणि ‘माविम’ पुरस्कृत महिला बचत गट तसेच महिला गाव संघांचा सहभाग वाढवण्यासाठी प्रशासनाने मुदत वाढवण्याचा सकारात्मक निर्णय घेतला आहे. त्यानुसार आता **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** मिळाल्याने पात्र गटांना २५ एप्रिल २०२६ पर्यंत आपले अर्ज ऑनलाईन पोर्टलवर सादर करता येणार आहेत. या वाढीव मुदतीमुळे ग्रामीण भागातील महिला नेतृत्वाला कृषी उद्योजकतेकडे वळवण्यासाठी मोठी मदत होणार आहे.

पात्रतेचे निकष: कोण करू शकते या योजनेसाठी अर्ज?

‘पोकरा’ प्रकल्पांतर्गत ज्या गावांची निवड झालेली आहे, केवळ त्याच गावांतील नोंदणीकृत महिला बचत गट आणि महिला गाव संघ या योजनेसाठी पात्र ठरवण्यात आले आहेत. विशेषतः ज्या गटांनी ‘उमेद’ (महाराष्ट्र राज्य ग्रामीण जीवनोन्नती अभियान) किंवा ‘माविम’ (महिला आर्थिक विकास महामंडळ) यांच्या मार्गदर्शनाखाली काम केले आहे, त्यांना प्राधान्य दिले जात आहे. **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** जाहीर झाल्याने आता अशा नोंदणीकृत संस्थांना त्यांची कागदपत्रे पूर्ण करून अर्ज सादर करण्यास पुरेसा वेळ मिळाला आहे. या योजनेतून मिळणाऱ्या निधीतून ट्रॅक्टर, रोटाव्हेटर, पेरणी यंत्र आणि इतर आधुनिक कृषी साधने खरेदी करता येणार आहेत.

निवड प्रक्रिया: पारदर्शक ऑनलाईन लॉटरी पद्धतीचा वापर

एकाच गावातून जर एकापेक्षा जास्त पात्र महिला बचत गटांचे किंवा गाव संघांचे अर्ज प्राप्त झाले, तर लाभार्थी गटाची निवड कशी करायची, असा प्रश्न अनेकदा उपस्थित होतो. प्रशासनाने यासाठी अत्यंत पारदर्शक अशी ऑनलाईन लॉटरी पद्धत (Online Lottery System) अवलंबण्याचे ठरवले आहे. यामुळे कोणत्याही वशिलेबाजीला थारा न मिळता खऱ्या अर्थाने काम करणाऱ्या गटाला संधी मिळेल. **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** मिळाल्यामुळे अर्जांची संख्या वाढण्याची शक्यता आहे, अशा परिस्थितीत लॉटरी पद्धत ही सर्वात न्याय्य निवड प्रक्रिया ठरेल, असा विश्वास कृषी विभागाने व्यक्त केला आहे.

जिल्हास्तरीय मेळाव्यांचे आयोजन: बँकांकडून मिळणार कर्ज मार्गदर्शन

केवळ अर्ज मागवून न थांबता, महिला गटांना प्रत्यक्ष बँकांकडून अर्थसाहाय्य कसे मिळवता येईल, यासाठी १५ एप्रिल २०२६ पर्यंत जिल्हास्तरावर विशेष मेळावे आयोजित करण्यात येणार आहेत. या मेळाव्यांमध्ये अग्रणी बँकेचे प्रतिनिधी आणि इतर बँक अधिकारी उपस्थित राहून महिला गटांना कर्ज उपलब्ध करून देण्याबाबत सविस्तर मार्गदर्शन करतील. प्रकल्प संचालक परिमल सिंह यांनी स्पष्ट केले आहे की, **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** दिल्यानंतर या मेळाव्यांचा उपयोग महिलांना त्यांच्या शंकांचे निरसन करण्यासाठी होईल. या मेळाव्यांमुळे प्रकल्पाची अंमलबजावणी करताना येणाऱ्या आर्थिक अडचणी दूर होण्यास मदत होईल.

प्रकल्प संचालकांचे आदेश: जास्तीत जास्त गटांना लाभ देण्याचे उद्दिष्ट

नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्पाचे संचालक परिमल सिंह यांनी राज्यातील सर्व संबंधित अधिकाऱ्यांना या योजनेचा प्रसार करण्याचे आदेश दिले आहेत. विशेषतः यवतमाळ सारख्या आत्महत्याग्रस्त आणि कृषी दृष्टिकोनातून संवेदनशील जिल्ह्यात महिलांच्या हाती आर्थिक सत्ता येणे गरजेचे आहे. **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** देऊन शासनाने महिला शेतकरी गटांना एक प्रकारे पाठबळ दिले आहे. या योजनेच्या माध्यमातून गावातील शेतकऱ्यांना वेळेवर आणि कमी खर्चात शेतीची अवजारे भाड्याने मिळतील, ज्यामुळे उत्पादन खर्चात घट होऊन शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढण्यास मदत होईल.

संपर्क आणि अधिक माहिती: ‘आत्मा’ कार्यालयाशी साधता येईल संवाद

इच्छुक महिला बचत गट आणि गाव संघांना या योजनेबद्दल अधिक तांत्रिक माहिती हवी असल्यास, त्यांनी आपल्या कार्यक्षेत्रातील जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी किंवा ‘आत्मा’ (ATMA) कार्यालयाशी संपर्क साधण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. अर्जाचा नमुना, ऑनलाईन पोर्टलची लिंक आणि आवश्यक कागदपत्रांची यादी या कार्यालयांमध्ये उपलब्ध करून देण्यात आली आहे. **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** मिळाल्याने आता शेवटच्या क्षणी होणारी गर्दी टाळून गटांना अचूक माहितीसह अर्ज भरता येतील. प्रकल्पाच्या यशस्वीतेसाठी क्षेत्रीय स्तरावरील कृषी सहाय्यक आणि पर्यवेक्षक देखील गटांना मदत करत आहेत.

निष्कर्ष: आत्मनिर्भर ग्रामीण महाराष्ट्राच्या दिशेने पाऊल

गावपातळीवर कृषी अवजारे बँक स्थापन होणे ही ग्रामीण अर्थव्यवस्थेसाठी एक मोठी क्रांती ठरणार आहे. यामुळे महिलांना केवळ रोजगाराच्या संधी मिळणार नाहीत, तर त्या कृषी सेवा केंद्र चालक म्हणूनही नावारूपाला येतील. **यवतमाळ जिल्ह्यात गावस्तरावरील कृषी अवजारे बँक’ स्थापनेसाठी अर्ज करण्यास मुदतवाढ** ही एक संधी समजून जास्तीत जास्त महिला गटांनी पुढे येणे आवश्यक आहे. या योजनेमुळे यवतमाळ जिल्ह्यातील शेती आधुनिकतेकडे वळेल आणि महिलांचे आर्थिक स्वावलंबन अधिक दृढ होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.

माहितीचा अधिकृत स्रोत: DIO यवतमाळ