काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना अर्जास सुरुवात
महाराष्ट्र राज्यात काजू फळपीक विकास योजना लागू करण्यात आली असून, या योजनेअंतर्गत गोदाम उभारणीसाठी अनुदान उपलब्ध आहे. या योजनेची माहिती अद्याप ताजी असून, इच्छुक लाभार्थ्यांना २७ फेब्रुवारी २०२६ पर्यंत अर्ज करण्याची संधी आहे. महाराष्ट्र राज्य कृषी पणन मंडळाने या योजनेची जाहिरात केलेली असून, त्याचे विवरण संकेतस्थळावर उपलब्ध आहे. या योजनेच्या माध्यमातून काजू उत्पादक शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा मिळणार आहे.
काजू फळपीक विकास योजनेचा परिचय
महाराष्ट्र सरकारने काजू उत्पादक शेतकऱ्यांना प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि त्यांच्या उत्पादन वाढवण्यासाठी काजू फळपीक विकास योजना सुरू केली आहे. ही योजना कोकण आणि कोल्हापूर जिल्ह्यातील निवडक तालुक्यांना लागू होते आणि त्यात गोदाम उभारणी हे एक महत्त्वाचे अंग आहे. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही शेतकऱ्यांना त्यांच्या काजू उत्पादनाचे सुरक्षित साठवण करण्यासाठी मदत करते. या योजनेची सुरुवात १६ फेब्रुवारी २०२३ ला झाली आणि ती पाच वर्षांसाठी आहे. या कालावधीत काजू पीकाचे उत्पादन वाढवणे, प्रक्रिया सुधारणे आणि बाजार व्यवस्था मजबूत करणे हे उद्देश आहेत. शेतकरी आणि सहकारी संस्था या योजनेचा लाभ घेऊ शकतात आणि त्यामुळे त्यांच्या आर्थिक स्थितीत सुधारणा होते.
अर्ज आणि निविदा प्रक्रिया
इच्छुक लाभार्थ्यांना काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना साठी अर्ज करावा लागतो. महाराष्ट्र राज्य कृषी पणन मंडळाच्या www.msamb.com या संकेतस्थळावर ‘निविदा/ दरपत्रक’ विभागात स्वारस्य निविदा उपलब्ध आहे. अर्ज सादर करण्याची अंतिम तारीख २७ फेब्रुवारी २०२६ आहे, जेव्हा वर्तमान तारीख १९ फेब्रुवारी २०२६ आहे त्यामुळे अजून काही दिवस शिल्लक आहेत. ही प्रक्रिया पहिल्या टप्प्यात स्वारस्य निविदा मागवते आणि नंतर शासनाची मंजुरी मिळालेल्या लाभार्थ्यांना सविस्तर प्रस्ताव मागवले जातात. या प्रक्रियेची माहिती अधिकृत संकेतस्थळावर आणि ताज्या वृत्तपत्रात उपलब्ध आहे.
योजनेचे कार्यक्षेत्र आणि तालुके
काजू फळपीक विकास योजनेचे कार्यक्षेत्र कोकण विभागातील सर्व तालुके आणि कोल्हापूर जिल्ह्यातील चंदगड, आजरा, भूदरगड, गडहिंग्लज आणि राधानगरी तालुके यांचा समावेश आहे. ही भाग काजू पीकासाठी उपयुक्त असून यातील शेतकरी या योजनेचा लाभ घेऊ शकतात. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही या तालुक्यातील गोदाम उभारणीस प्रोत्साहन देते आणि त्यामुळे उत्पादन वाढते. या योजनेच्या माध्यमातून प्रादेशिक विकासाला चालना मिळते आणि शेतकऱ्यांना नव्या संधी मिळतात.
आर्थिक सहाय्य आणि तरतूद
या योजनेत गोदाम उभारणीसाठी पाच वर्षांसाठी ६२ कोटी ५० लाख रुपयांची आर्थिक तरतूद करण्यात आली आहे. ही रक्कम गोदाम उभारणी, प्रक्रिया आणि इतर उपक्रमांसाठी वापरली जाईल. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही आर्थिक भार कमी करते आणि शेतकऱ्यांना मदत करते. या तरतुदीचा उपयोग करून एकूण १ लाख २५ हजार मेट्रिक टन क्षमतेचे गोदाम उभारले जातील. ही तरतूद कोकण आणि कोल्हापूर भागातील शेतकऱ्यांना फायदेशीर आहे.
गोदाम क्षमता आणि प्रकार
सदर योजनेत ५००, १००० आणि ५००० मेट्रिक टन क्षमतेचे गोदाम उभारण्यास मान्यता आहे. महाराष्ट्र राज्य कृषी पणन मंडळाकडून या क्षमतेच्या गोदामांसाठी प्रारूप शासनाला सादर केले गेले आहे. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही विविध क्षमतेच्या गोदामांना सहाय्य पुरवते. लाभार्थी निवडीसाठी स्वारस्य निविदा प्रक्रिया राबवली जात आहे आणि पात्र ठरलेल्या लाभार्थ्यांना प्रस्ताव मागवले जातात. ही क्षमता शेतकऱ्यांच्या गरजेप्रमाणे निवडता येतात.
लाभार्थी आणि पात्रता
या योजनेचे लाभार्थी काजू प्रक्रिया सहकारी संस्था, शेतकरी उत्पादक कंपनी, शेतकरी गट, खाजगी उद्योजक, पीएसीएस, तालुका खरेदी विक्री संघ आणि कृषी उत्पन्न बाजार समिती यांचा समावेश आहे. हे सर्व या योजनेसाठी अर्ज करू शकतात. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही या लाभार्थ्यांना गोदाम उभारणीसाठी आर्थिक मदत पुरवते. पात्रता तपासून लाभार्थी निवडले जातात आणि त्यांना सहाय्य मिळेल.
जमीन आणि निधी गरज
गोदाम उभारणीसाठी क्षमतेनुसार २० गुंठे ते ८० गुंठे जमीन आवश्यक आहे. स्वनिधीसाठी प्रकल्प खर्चाच्या १५ टक्के रक्कम लाभार्थ्यांकडे असणे गरजेचे आहे, बाकी ८५ टक्के बँक कर्ज किंवा स्वनिधी द्वारे जमवावे. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही स्व-निधी आणि बँक सहाय्याचे योग्य मिश्रण घडवते. ही गरज पूर्ण करण्यासाठी लाभार्थ्यांना तयारी ठेवावी लागते.
अंदाजित खर्च विवरण
५०० मेट्रिक टनसाठी अंदाजित ७२.४९ लाख, १००० साठी १.२० कोटी आणि ५००० साठी ५.१० कोटी रुपये खर्च अपेक्षित आहे. ही रक्कम प्रकल्पाचे अनुमान देते. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही खर्च कमी करण्यासाठी अनुदान पुरवते. लाभार्थी या अनुसारी त्यांच्या गरजे निवडू शकतात.
अधिक माहितीसाठी संपर्क
या योजनेची अधिक माहितीसाठी एमएसएएमबीचे मुख्यालय ०२०-२४५२८१०० वर संपर्क साधावा किंवा रत्नागिरी कार्यालय पवन बेर्डे ०२३५२-२९९३२८ किंवा ७२१८३५००५४ वर बोलावा. ही संपर्क माहिती लाभार्थ्यांना मदत करते. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना बाबत शंका निरसन करण्यासाठी ही उपयुक्त आहे.
आवाहन आणि लाभ
महाराष्ट्र राज्य कृषी पणन मंडळाचे कार्यकारी संचालक संजय कदम यांनी इच्छुकांना अर्ज करण्याचे आवाहन केले आहे. संबंधित तालुक्यातील जास्तीत जास्त लाभार्थ्यांनी या योजनेचा लाभ घ्यावा. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही शेतकऱ्यांना व्यावसायिक विकासाची संधी देते आणि काजू उद्योगाला चालना देते.
योजनेचे उद्देश आणि फायदे
या योजनेचा मुख्य उद्देश काजू उत्पादन वाढवणे आणि साठवण व्यवस्था मजबूत करणे आहे. शेतकऱ्यांना आर्थिक सहाय्य मिळून त्यांचा विकास होईल. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही या उद्देशांना पूर्ण करण्यासाठी महत्त्वाची आहे. लाभार्थ्यांना गोदाम उभारून उत्पादनाचे नुकसान टाळता येईल.
प्रक्रिया आणि टप्पे
योजनेची प्रक्रिया स्वारस्य निविदापासून सुरू होते आणि शासन मंजुरीनंतर प्रस्ताव मागवले जातात. हे टप्पे पारदर्शक आहेत. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही प्रक्रियेच्या माध्यमातून लाभार्थ्यांना सहज उपलब्ध होते. इच्छुकांनी वेळेत अर्ज करावा.
क्षेत्रीय प्रभाव
कोकण आणि कोल्हापूर भागात या योजनेचा मोठा प्रभाव पडेल. काजू उत्पादकांना नव्या संधी मिळतील. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही क्षेत्रीय विकासासाठी उपयुक्त आहे. शेतकऱ्यांची आर्थिक स्थिती मजबूत होईल.
निधी वितरण आणि वापर
निधीचे वितरण लाभार्थ्यांच्या प्रस्तावानुसार होईल. त्याचा वापर गोदाम उभारणीसाठी होईल. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही निधी वितरणाची प्रक्रिया सुलभ करते. लाभार्थ्यांना योग्य मार्गदर्शन मिळेल.
सहकारी संस्थांचा सहभाग
सहकारी संस्था या योजनेत सक्रिय सहभाग घेऊ शकतात. त्यांना गोदाम उभारणीसाठी मदत मिळेल. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही सहकारी संस्थांना मजबूत करण्यासाठी मदत करते. त्यांचा विकास होईल.
खाजगी उद्योजकांचा लाभ
खाजगी उद्योजकही या योजनेचा लाभ घेऊ शकतात. त्यांना अनुदान मिळून व्यवसाय वाढवता येईल. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही खाजगी क्षेत्राला प्रोत्साहन देते. काजू प्रक्रिया उद्योग वाढेल.
जमीन आवश्यकता आणि नियोजन
जमीनची आवश्यकता क्षमतेनुसार बदलते. लाभार्थ्यांनी आगाऊ नियोजन करावे. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही जमीन आणि निधीच्या गरजा पूर्ण करण्यासाठी मार्गदर्शन करते. यशस्वी अंमलबजावणी होईल.
खर्च अनुमान आणि बजेट
खर्चाचे अनुमान लाभार्थ्यांना मदत करते. बजेट नियोजन सुलभ होते. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही खर्च अनुमानाच्या आधारावर अनुदान देते. आर्थिक नियोजन सोपे होते.
संपर्क आणि मदत
संपर्क क्रमांकांद्वारे शंका निरसन होते. लाभार्थ्यांना मार्गदर्शन मिळते. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना बाबत संपर्क आवश्यक आहे. यामुळे अर्ज प्रक्रिया सुलभ होते.
समाप्ती आणि प्रोत्साहन
सारांशात, ही योजना काजू शेतकऱ्यांसाठी मोठी संधी आहे आणि त्यांनी लवकर अर्ज करावा. संजय कदम यांच्या आवाहनानुसार जास्तीत जास्त लोकांनी लाभ घ्यावा. काजू फळपीक विकास योजनेंतर्गत गोदाम प्रकल्प उभारणीसाठी अनुदान योजना ही महाराष्ट्र राज्याच्या कृषी विकासात महत्त्वाची भूमिका बजावते.